Gestijld of gestyled: de juiste spelling is "gestyled". Het werkwoord "stylen" is een Engels leenwoord dat in het Nederlands is opgenomen, en de officiële Woordenlijst Nederlandse Taal (het Groene Boekje) geeft als vervoeging: stylen, ik style, hij stylet, wij stylen, verleden tijd stylede, voltooid deelwoord gestyled. "Gestijld" bestaat niet; het lijkt een vernederlandsing met ij, maar het Nederlands kent geen werkwoord "stijlen" in de betekenis van "een kapsel of outfit vormgeven". Ook "gestyld" (zonder e) is onjuist, al kom je die vorm vaak tegen. De stam van stylen is "style", inclusief de stomme e aan het eind, en bij het voltooid deelwoord komt daar de uitgang -d achter: gestyled. Dus: "haar haar was prachtig gestyled", "de woonkamer is strak gestyled", "hij heeft zijn baard gestyled".
Waarom is het gestyled en niet gestyld?
Bij Engelse werkwoorden die in het Nederlands worden vervoegd, gebruik je de Nederlandse regels, maar de Engelse stam blijft intact. De stam van "stylen" is "style", met de e. Bij het voltooid deelwoord van een zwak werkwoord plak je -d of -t achter de stam, volgens 't kofschip. De stam eindigt op een e, en de e zit niet in 't kofschip, dus het wordt -d. Omdat de stam al op een e eindigt, krijg je "ge-style-d": gestyled. Vergelijk het met andere Engelse leenwerkwoorden: "deleten" wordt "gedeletet" (stam delete, plus t), "racen" wordt "geracet" (stam race, plus t, omdat de uitspraak eindigt op een s-klank) en "timen" wordt "getimed" (stam time, plus d). De stomme e blijft in al deze gevallen staan. Precies die regel verklaart waarom "gestyld" fout is.
Je kunt het nalezen in de Woordenlijst Nederlandse Taal, waar alle vervoegingen van stylen staan.
Waarom denken mensen aan gestijld?
De verwarring ontstaat door de uitspraak. "Style" klinkt in het Nederlands als "stijl", en "stijl" is een gewoon Nederlands woord: een manier van doen of een vormgevingsrichting. Logisch dat mensen dan "gestijld" opschrijven. Maar "stijl" is een zelfstandig naamwoord, geen werkwoord. Er bestaat wel "stileren", dat betekent iets in een bepaalde (vereenvoudigde) vorm weergeven, bijvoorbeeld bij een gestileerde tekening. Dat is een ander woord met een andere betekenis. Voor "een kapsel, outfit of ruimte vormgeven" gebruikt het Nederlands het Engelse "stylen", en dan houd je dus ook de Engelse spelling van de stam aan. Over de herkomst van Engelse leenwoorden in het Nederlands vind je meer op Wikipedia.
Hoe vervoeg je stylen in alle tijden?
Voor de volledigheid het hele rijtje, zodat je nooit meer twijfelt:
- Tegenwoordige tijd: ik style, jij stylet (style jij), hij stylet, wij stylen.
- Verleden tijd: ik stylede, wij styleden.
- Voltooid deelwoord: gestyled.
- Bijvoeglijk gebruikt: een gestylede look, gestylede haren.
- Gebiedende wijs: style je haar eerst voordat je de foto maakt.
Let op "hij stylet": dat ziet er vreemd uit, maar het is de regel. De stam is "style" en in de derde persoon enkelvoud komt er een t achter. De regels voor dit soort Engelse werkwoorden staan uitgebreid op Taaladvies.net.
Hoe zit het met andere Engelse werkwoorden op -e?
Het patroon van stylen geldt voor een hele groep werkwoorden. Zodra de Engelse stam op een stomme e eindigt, blijft die e staan en komt er een d of t achter, afhankelijk van de laatste klank die je hoort. Een paar voorbeelden die vaak fout gaan:
- Saven: ik save, hij savet, savede, gesaved.
- Timen: ik time, hij timet, timede, getimed.
- Deleten: ik delete, hij deletet, deletete, gedeletet.
- Updaten: ik update, hij updatet, updatete, geüpdatet.
- Liken: ik like, hij liket, likete, geliket.
Hoor je aan het eind van de stam een t-, k-, p-, s-, f- of ch-klank ('t kofschip), dan wordt het een t; anders een d. Bij "style" hoor je een l-klank, dus d: gestyled. Bij "like" hoor je een k-klank, dus t: geliket. Onze Taal heeft een handig overzicht van deze vervoegingen.
Wanneer gebruik je gestyled in de praktijk?
"Gestyled" kom je vooral tegen in de wereld van kapsels, mode en interieur. Een kapper stylet je haar na het knippen, een stylist stelt een outfit samen voor een fotoshoot, en een woning wordt gestyled voordat hij in de verkoop gaat, wat ook wel verkoopstyling heet. In al die gevallen gaat het om vormgeven, in model brengen of aankleden. Je schrijft: "het haar was in losse golven gestyled", "het appartement was volledig gestyled voor de bezichtiging", "de etalage wordt elke week opnieuw gestyled". Wil je het liever zonder Engels woord, dan kun je uitwijken naar "in model gebracht", "gekapt", "ingericht" of "aangekleed", afhankelijk van de context. Maar kies je voor stylen, dan is er maar één juiste spelling van het voltooid deelwoord, en dat is gestyled.
Hoe onthoud je de juiste spelling?
Het makkelijkste ezelsbruggetje: schrijf het Engelse woord "style" volledig op en zet er "ge" voor en "d" achter. Ge + style + d = gestyled. Vergeet je de e, dan heb je "gestyld", en dat is fout. Vervang je de y door ij, dan heb je "gestijld", en dat woord bestaat niet. Hetzelfde trucje werkt voor "stylet": style + t. Nog een check: de verleden tijd "stylede" bevat ook die e vóór de -de, en de verleden tijd en het voltooid deelwoord van een zwak werkwoord gebruiken altijd dezelfde letter (d of t). Als je "stylede" goed hebt, volgt "gestyled" vanzelf.
